Tijdens de werkconferentie van Agenda Stad in de Woonindustrie in Nieuwegein afgelopen donderdag kwamen ruim 250 mensen bijeen om samen verder te werken aan City Deals. De werkconferentie werd georganiseerd door de G4, de G32 en de betrokken departementen. In open dialogen en compacte workshops ontstonden nuttige nieuwe verbindingen en werden er verdere stappen genomen in de City Deal trajecten.
De Vlaamse dagvoorzitter Karl Raats heette de mensen op een humoristische manier welkom. Hij vergeleek de actuele status van Agenda Stad met een hartoperatie. “De patiënt ligt open en het ziet er uit als een bloedbad maar er staan professionals omheen, misschien zelfs wel vakidioten, en de kans is groot dat het straks allemaal goed komt.”
De dag werd daarna geopend door Ferd Crone, burgemeester van Leeuwarden en voorzitter van de G32, samen met programmadirecteur Stad bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Bert van Delden. Ze gaven beiden aan dat stedelijke gebieden niet langer met elkaar in concurrentie moeten gaan, maar meer samen moeten werken. De taak van de rijksoverheid is om daar goede randvoorwaarden bij te scheppen.
Opvallend veel verschillen in City Deals
“Er zijn veel verschillen in de voorstellen voor City Deals die we hebben ontvangen” zei Bert van Delden. “In de mate van concreetheid maar ook qua onderwerp. We voeren nu spannende gesprekken waarbij we zoeken naar het vernieuwende element. Daarbij is de betrokkenheid van meerdere steden en verschillende ministeries belangrijk, maar óók private partijen moeten betrokken zijn.”
Ferd Crone gaf aan dat veel Nederlandse steden met vergelijkbare problemen te maken hebben. Hij denkt dat City Deals een revolutie tot stand kunnen brengen: “We willen een inclusieve stad waar iedereen meedoet. Dit willen we realiseren door niet tégen Den Haag te strijden maar met ze samen te werken. Daarbij mag het best schuren en er mogen ook dingen mislukken. Maar als we met zijn allen scherp zijn vandaag dan kunnen we een revolutie beginnen.”
Er was kort tijd om een aantal City Deals voor het gehele publiek te presenteren, voordat er in de workshops nader over gesproken werd. Zo spraken onder meer Hans Wiggemans van de gemeente Enschede over de Inclusieve Stad, Karim Ardaghal over the Haque Security Delta, Flora van Houwelingen over het Woningabonnement in Deventer, Robert Tans over de Roadmap Next Economy en Edwin Koster over het Utrechtse Health Hub. De variatie is groot. Zo agendeert de Metropoolregio Rotterdam Den Haag de transitieopgave richting een nieuwe economie, terwijl Deventer juist een nieuw financieringsconcept rond energiebesparing van de grond af opbouwt samen met een aantal bedrijven.
14 City Deal trajecten
Vervolgens zijn de coalities die werken aan concrete City Deals in veertien besloten sessies uiteen gegaan om hun City Deal traject een stap verder te brengen.
Per groep leverde dit verschillende resultaten op. Zo constateerden in de workshop Eurolab dat er voldoende casuïstiek rond grensoverschrijdende arbeidsmarktproblematiek voor handen is, maar dat een gerichte inspanning nodig is o
m deze concreet te benoemen. Bij de inclusieve stad werd een volgende stap gezet in een gezamenlijke probleemanalyse rond sociale arrangementen tussen het ministerie van SZW en een aantal ambitieuze steden op dit terrein. In de sessie Warm Welkom voor Talent vonden ministeries en een aantal steden elkaar om mensen zonder Nederlands paspoort die in Nederland willen ondernemen beter te faciliteren. Niet overal werd onmiddellijk succes geboekt. In sommige workshops is nog geen goed antwoord gevonden op de vraag wat de toegevoegde waarde van een City Deal kan zijn.
Naast de workshops vond een open dialoog plaats waar steden hun nieuwe ideeën konden pitchen. Er ontstonden prille, doch onverwachte coalities rond vraagstukken als gezonde verstedelijking, groen in de stad, digitalisering van de stad en de rol van de stad in de voedselketen.
Afsluiting
Ter afsluiting schetsten Maarten Schurink, gemeentesecretaris Utrecht, en Eric Eijkelberg van Economische Zaken, een energiek beeld van de nieuwe samenwerkingsvorm en de resultaten die dat gaat opleveren de komende maanden. De eerste Deals zullen de komende weken getekend gaan worden. Dit politieke momentum is nodig om vaart te houden. Maar het belangrijkste resultaat is dat we leren hoe nieuwe samenwerkingsvormen er uit zien, hoe de verkokering bij Rijk en steden te doorbreken, en hoe we vernieuwing en doorbraken echt tot stand brengen.
Bekijk de City Deals die tijdens de werkconferentie werden besproken