City Deals in voorbereiding

Op dit moment zijn er 34 City Deals ondertekend, waarvan een deel al succesvol is afgerond. Een overzicht van de getekende Deals vindt u op de City Deal-pagina. Maar Agenda Stad staat natuurlijk niet stil. De lessen en successen van de lopende en afgeronde deals hebben onder andere bijgedragen aan nieuwe, gebiedsgerichte vormen van deals, zoals Regio Deals en Woondeals. Deze inzichten benutten we natuurlijk ook om nieuwe City Deals te ontwikkelen rondom de stedelijke vraagstukken van vandaag en morgen.

Samen met de in de G40 verenigde Nederlandse steden en op basis van onderzoeken en inzichten van o.a. het Planbureau voor de Leefomgeving en het Centraal Planbureau brengt Agenda Stad verschillende vraagstukken in kaart. Dat heeft geleid tot nieuwe City Deals en de verkenning van een aantal voorgenomen City Deals. Meer weten over deze deals of interesse om aan te sluiten? Neem contact met ons op via het contactformulier op de website.

De volgende City Deals zijn momenteel in verkenning:

Gemeenschapskracht / maatschappelijk initiatief

Bewoners regelen samen wat markt en overheid laten liggen: een buurtbus, een dorpshuis, zorg dichtbij, een energiecoöperatie. Deze gemeenschapsinitiatieven leveren een belangrijke bijdrage aan sociale cohesie, welzijn en een veerkrachtige samenleving. Maatschappelijke initiatieven staan momenteel volop in de belangstelling, maar staan ook onder druk. Denk aan buurthuizen en ontmoetingsplekken die kampen met financiering van hun vastgoed, energie- en wijkcoöperaties met potentie die tegen aanbestedingsregels aanlopen, of wijkinitiatieven die belemmeringen ervaringen in de verkokering of regeldruk binnen de overheid.

Om knelpunten aan te pakken en de potentie van initiatieven te verzilveren, is een verkenning gestart voor een City Deal gemeenschapskracht / maatschappelijk initiatief (werktitel). Hierin trekken ministeries, gemeenten/provincies en maatschappelijk initiatieven gezamenlijk op om doorbraken te realiseren.

In deze verkenningsfase zoeken we partners die samen willen werken aan innovatieve oplossingen om te komen tot doorbraakexperimenten. Lokale experimenten die uiteindelijk leiden tot systeemveranderingen waar alle initiatieven baat bij hebben. De verkenning loopt ongeveer 8-10 maanden, we beogen de City Deal voor de zomer 2027 te starten. De City Deal zelf heeft een looptijd van 3 tot 4 jaar om samen te experimenteren en leren om de (transitie)opgaven aan te pakken.

Heb je interesse om met jouw organisatie deel te nemen aan deze City Deal of wil je meer weten? Neem contact op met dealmaker Christopher Baan via [email protected]. In de four-pager over deze City Deal, lees je meer over de context en de aanpak van de verkenning.

Kennissteden en Innovatie-ecosystemen

Eén van de grote uitdagingen in de huidige economische en geopolitieke context is het verkleinen van de innovatiekloof tussen Europa enerzijds en de VS en China anderzijds. Dat blijkt uit het Draghi-rapport over het Europese concurrentievermogen uit 2024 (The Future of Europe’s Competitiveness). Het huidige kabinet wil dat Nederland tot de top-5 meest concurrerende landen ter wereld behoort en stimuleert daarom ondernemerschap binnen kennisinstellingen. Maar een concreet handelingsperspectief voor een samenhangende, geïntegreerde aanpak van kennissteden en hun innovatiecampussen, ontbreekt nog altijd.

Daarom verkent Agenda Stad met het Netwerk Kennissteden Nederland, het G40-stedennetwerk en Platform31 een City Deal die kennissteden en hun campussen in staat stelt zich door te ontwikkelen en te versterken. In een kennisstad ligt de nadruk op innovatie, technologische vooruitgang en het aantrekken van hoogopgeleide professionals, met als doel productiviteitsgroei en maatschappelijke innovatie. Campuslocaties vormen de brandpunten van innovatie en impact in deze kennissteden. Nederland telt momenteel 35 campussen.

De City Deal in Verkenning streeft naar een ‘new deal’ waar vanuit een kennisbasis en samenhangend beleid de ontwikkeling van de kenniseconomie wordt gefaciliteerd en geregisseerd. De City Deal streeft naar een start in 2026. Wil je meer weten over deze City Deal of heb je interesse om deel te nemen? Neem dan contact op met dealmaker Charlot Stensen van Agenda Stad via [email protected]. In de three-pager over deze City Deal, lees je meer over de context en de aanpak van de verkenning.

Ruimte voor Werk

Werk dichtbij waar mensen wonen draagt bij aan levendige buurten, sociale cohesie en vergroot de kansen voor bewoners. Toch staat die ruimte voor werk steeds meer onder druk. In onze steden is grond schaars en krijgt woningbouw vaak voorrang. Waar vroeger ambacht, maakbedrijven en stadsverzorgende ondernemingen een vanzelfsprekend onderdeel van de stad waren, worden deze werkplekken nu steeds verder verdreven naar de randen van de stad en daarmee minder bereikbaar voor werknemers. Dit raakt vooral bewoners van kwetsbare wijken en vormt een serieuze bedreiging voor de leef- en weerbaarheid van de stedelijke regio’s. Ruimte voor werk is bovendien een randvoorwaarde voor vakmanschap en het culturele klimaat van steden.

Steden proberen met verschillende strategieën de teruggang van bedrijfsruimte te keren. Er zijn veel initiatieven die sturen op wat er nodig is in de stad, maar zodra het aankomt op uitvoering, het hoe, lopen gemeenten vaak vast. Voor duurzame oplossingen is regie en steun vanuit het Rijk noodzakelijk. In de City Deal Ruimte voor Werk kunnen gemeenten, provincies, het Rijk, onderwijsinstellingen, ondernemers en sociaal-maatschappelijke organisaties samenwerken aan het versterken van werk dichtbij huis. De City Deal stimuleert een integrale aanpak waarin wonen, werken, leren en welzijn met elkaar worden verbonden. Lees meer over deze City Deal in verkenning in de two-pager.

Heb je interesse om met jouw organisatie deel te nemen aan deze City Deal of wil je meer weten? Neem contact op met dealmaker Iris Meines via [email protected].

 

 

Welk urgent thema ontbreekt in dit overzicht?

De kracht van City Deals bestaat uit de gelijkwaardige, opgavegerichte samenwerking. Bovenstaande City Deal-thema’s zijn geïdentificeerd in nauw overleg met steden, koepels en kennisinstellingen en planbureaus. Het signaleren van City Deal-thema’s is een continu proces waarbij Agenda Stad proactief de dialoog zoekt. Ontbreekt er een thema dat de innovatiekracht van City Deals nodig heeft? Laat het ons weten via onze Contact-pagina.

 

2 november 2026