Werkbezoek ministerie van BZK aan Rotterdam in teken van verbinding – tussen opgaven en tussen overheid en inwoners

Op dinsdag 6 februari brachten directeuren-generaal Arne van Hout (Openbaar Bestuur en Democratische Rechtstaat) en Marjolein Jansen (Ruimtelijke Ordening) van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) op uitnodiging van Rotterdam een bezoek aan de wijk Bospolder-Tussendijken.

In de wijkhub van de wijk werd de delegatie van BZK verwelkomd door wethouder Klimaat, Bouwen en Wonen, Chantal Zeegers. Zij noemde Bospolder-Tussendijken een ‘voorbeeldwijk waarin de passie voor goede samenwerking zichtbaar wordt’. Het bezoek stond in het teken van samenwerking – tussen Rijk en gemeenten, maar ook tussen overheid en inwoners. In veel Rotterdamse wijken worden maatregelen genomen voor de energietransitie, zoals het aardgasvrij maken van wijken. Dat heeft veel impact op bewoners. “Zonder de sociale kant, kun je de fysieke kant niet oplossen – en het oplossen van de fysieke kant doe je uiteindelijk voor bewoners”, aldus de wethouder.

Wethouder Chantal Zeegers in gesprek met aan haar rechterhand Hermineke van Bockxmeer en Marjolein Jansen en links Arne van Hout en Dirk Spannenburg. Foto: Arnoud Verhey.

Waardevolle lessen uit City Deals

Tijdens het bezoek werd ook uitgebreid stilgestaan bij de City Deals waaraan Rotterdam deelneemt. City Deals zijn onderdeel van het interbestuurlijke programma Agenda Stad van BZK. Als innovatieve, thematische samenwerkingen tussen gemeenten, Rijk, maatschappelijke organisaties, wetenschap en marktpartijen, vormen deze deals bij uitstek een manier om gezamenlijk de complexe opgaven van vandaag en morgen aan te pakken. Tijdens een nadere kennismaking onder leiding van afdelingshoofd Regio & Leefbaarheid van BZK, Dirk Spannenburg, werd dieper ingegaan op de kansen en uitdagingen van samenwerking tussen de gemeente en het Rijk. Concerndirecteur Stadsontwikkeling Hermineke van Bockxmeer gaf aan dat Rotterdam gemerkt heeft dat er veel waardevolle lessen uitgewisseld kunnen worden tussen de maar liefst acht City Deals waar de gemeente aan deelneemt.

Directeur-generaal Jansen van Ruimtelijke Ordening geeft aan dat ze bij gesprekken in het land over ruimtelijke vraagstukken, merkt dat ook sociale vraagstukken daarbij nadrukkelijk ter sprake komen. Van Hout vertelt dat een goede dialoog met bewoners over beleid dat hen raakt, ook belangrijk is voor het in stand houden van de democratie. Van Hout vraagt zich af hoe de overheid de wereld van bewoners beter kan verbinden aan de opgaven die de overheid heeft. Zo is het voor mensen die al moeite hebben de eindjes aan elkaar te knopen, lastig om belang te hechten aan het aardgasvrij maken van hun woning en wijk. Zeegers geeft aan dat dit zeker in Rotterdam een grote rol speelt in welke inzet de gemeente moet doen om van beleid tot daadwerkelijke uitvoering te komen. Dit geldt ook voor het aardgasvrij maken van de woning, waarvoor minimaal70% van de huurders en 100% van de woningeigenaren akkoord moet gaan. Dat leidt in de praktijk vaak tot vertragingen in de uitvoering.

Meer inzicht en overzicht door instrumenten City Deals

Na het gesprek presenteert de gemeente twee instrumenten die samen met andere gemeenten en kennispartners in City Deals zijn ontwikkeld. Coördinator Rampen- en Crisisbeheer bij de gemeente Wil Kovacs toont de delegatie samen met Jeroen Steenbakkers van ontwikkelaar Argaleo de Crowd Safety Manager, een instrument dat gemeenten kunnen gebruiken om verkeersstromen en drukteontwikkeling te monitoren en voorspellen, waardoor ze gerichter maatregelen kunnen nemen om risico’s te beperken. Het instrument is al bij verschillende evenementen gebruikt en Rotterdam zette het afgelopen succesvol in tijdens het bezoek van de koning op Koningsdag. De Crowd Safety Manager, ontwikkeld voor de City Deal Een Slimme Stad, combineert gegevens uit verschillende bronnen, waardoor meldkamers meer overzicht hebben en niet langer verschillende losse bronnen hoeven te raadplegen.

Bert Vos (rechts) van de gemeente Rotterdam over het belang van het Dashboard Geldstromen in de wijk. Foto: Arnoud Verhey.

Vervolgens introduceert Bert Vos, programmamanager Aardgasvrij Prinsenland / Het Lage Land samen met dealmaker Henk Jan Bierling van Agenda Stad, beiden betrokken bij de City Deal Energieke Wijken, Duurzaam en Sociaal, het Dashboard Geldstromen in de wijk. Makers Hans van den Broek en Cas Werkhoven van Zicht op Overheid vertellen dat het dashboard geldstromen van gemeenten, huishoudens en sinds kort ook van zorgkosten, op wijkniveau en in de toekomst ook op buurtniveau inzichtelijk maakt. Vos legt uit dat het dashboard onderbouwt dat bestaande ideeën over het verbinden van sociale en fysieke opgaven inderdaad tot meer duurzame resultaten leidt. Als voorbeeld noemt hij gezonde buitenruimte: cruciaal om de gezonde levensverwachting van minima te verbeteren en dus ook van belang voor zorgverzekeraars.

Verbinding met bewoners cruciaal voor transitie

Na de presentaties maakt het gezelschap een wandeling door de wijk onder leiding van Anne-Marie Verheijen, programmamanager Aardgasvrij van Bospolder-Tussendijken. Tijdens de wandeling wordt uitgebreid stilgestaan bij uitdagingen en successen in het betrekken van bewoners bij de transitie-opgave. Julia Hevemeyer van VvE-010 schetst hoe complex besluitvorming binnen een VvE vaak is, omdat VvE’s veelal niet actief zijn, weinig geld in kas hebben of onvoldoende weten hoe procedures werken. Hanke Haagsma, als strategisch adviseur Bouw- en woningtoezicht van de gemeente Rotterdam betrokken bij de City Deal Energieke Wijken, voegt toe dat complexe eigenaarsvormen van meerdere grote en kleine VvE’s, vaak in één gebouw, het lastig maken om op grote schaal tot goede afspraken te komen.

Julia Hevemeyer vertelt over complexe besluitvorming binnen VvE’s. Foto: Arnoud Verhey.

Hayat Errakba en Marianne de Koning van de Verbindingskamer vertellen bevlogen over de sociale kansen die de energietransitie biedt. Door het contact met bewoners kunnen immers beter signalen achter de voordeur opgepikt worden en kan aan duurzame wederzijdse betrokkenheid tussen bewoners en gemeente worden gewerkt. De Koning deelt het inzicht dat ze in het begin op zoek ging naar de ‘sterkste schouders’ in de wijk om van daaruit verbinding te creëren. Vaak bleken deze mensen al erg drukbezet te zijn en werden het andere wijkbewoners die cruciaal bleken om verbinding te bewerkstelligen.

Marianne de Koning van de Verbindingskamer (links) vertelt over het belang van goed contact met de bewoners. Foto: Arnoud Verhey.

Na afloop van de wandeling bedanken Jansen en Van Hout de wethouder en de gemeente voor de wandeling en het gesprek. Zowel de gemeente als het ministerie ervaren de meerwaarde van de samenwerking en kijken daarom uit naar een vervolg op dit leerzame werkbezoek. Jansen benadrukt het belang van sleutelpersonen, mensen uit de wijk met een vergelijkbare achtergrond als veel van de bewoners, die de dialoog voor de gemeente aangaan. Van Hout geeft aan dat het belangrijk is om met mensen die in deze buurt werken, gesproken te hebben. “De mensen maken de buurt en de buurten maken de stad.”

 

Deelnemers Town Deal Sterke Streken wisselen ervaringen uit: ‘Alleen ga je misschien sneller, maar samen kom je verder’

Het Hogeland, hier afgebeeld als een grasveld en blauwe lucht.

Onlangs hebben de deelnemers van de Town Deal Sterke Streken een tweedaags bezoek gebracht aan de gemeenten Noardeast-Fryslân en het Hogeland. Deze bijeenkomst bood bestuurders en projectleiders van de vijf gemeenten en vertegenwoordigers van diverse koepels en het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), de mogelijkheid om kennis te delen en samen te werken aan de uitdagingen waarmee deze gemeenten geconfronteerd worden.

Kleinere en toch grote gemeenten

Met Town Deals richt het Rijk zich op middelgrote en kleinere gemeenten. Klein in dit geval in de zin van het aantal inwoners (tot 50.000). Drie (Bronckhorst, Noardeast-Fryslân en het Hogeland) van de vijf deelnemende gemeenten (verder nog Voerendaal en Beesel) behoren namelijk qua oppervlakte tot de grootsten van Nederland. Ook zij willen aan de slag met zaken als verduurzaming van de bestaande woningvoorraad, ontwikkeling van decentrale energiesystemen of gebiedsontwikkelingen. Voor deze gemeenten is het met een relatief kleine personele bezetting een uitdaging om deze complexe opgaven alleen op te pakken. Een deel van deze problematiek wordt opgevangen door de ondersteuning door de partners die verbonden zijn aan Town Deals.

Brede welvaart als rode draad

Rode draad in de presentaties van de gemeenten was de aandacht voor het welzijn van de inwoners, het versterken en vergroten van de brede welvaart en het creëren van een prettige leefomgeving. Daarnaast werd ook het belang van samenwerking vaak genoemd. De veranderingen waar gemeenten voor staan, vragen om samenwerking binnen en tussen gemeenten. Maar ook om samenwerking met verschillende overheden en vooral met de inwoners en bedrijven in een gemeente. Daarbij ging het vooral om de vraag hoe je als gemeente het beste je rol kunt pakken in deze samenwerking. Waren zij voorheen vaak vooral faciliterend, nu wordt verwacht dat ze het initiatief nemen in de opstart van integrale gebiedsopgaven. Deze nieuwe rol vraagt om een andere organisatievorm en andere manier van denken en handelen. Door de dealmakers van BZK, die gekoppeld zijn aan de vijf deelnemers, zijn inmiddels ook ambtenaren van andere ministeries betrokken bij enkele Town Deals. Die toegang tot andere ministeries in Den Haag wordt door de gemeenten gezien als één van de sterke punten van Town Deals. Departementen leren op hun beurt overigens ook weer van de ervaringen die worden opgedaan.

Waardevol

De tweede dag van het bezoek stond in het teken van het nader kennismaken met de gemeenten Noardeast-Fryslân en het Hogeland. De deelnemers brachten onder andere een bezoek aan een lokaal initiatief voor verduurzaming van woningen. In Lauwersoog kreeg het gezelschap een presentatie over het Werelderfgoedcentrum Waddenzee dat hier gerealiseerd wordt. Tijdens een wandeling langs het Reitdiep wezen beide projectleiders op de grote natuurhistorische en culturele waarde van het landschap. Wethouder Bert Koonstra van Noardeast-Fryslân vatte deze tweedaagse als volgt samen: ‘Een nieuwsgierige tweedaagse, waar we plannen en ideeën hebben gedeeld, met als doel elkaar te inspireren. Een win-win effect, dat vraagt om een vervolg. Alleen ga je misschien sneller, maar samen kom je verder.’

Over Town Deals

Town Deals is een samenwerking waarin middelgrote en kleine gemeenten, de Rijksoverheid, kennisinstellingen en private partijen kennis en ervaring delen. Samen zetten zij zich in om vraagstukken over wonen, werken, leven en recreëren het hoofd te bieden. De opgedane kennis en lessen worden gedeeld, zodat ook andere gemeenten hier hun voordeel mee kunnen doen. Town Deals zijn ontwikkeld met de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), Platform 31 en de koepelorganisaties van middelgrote (M50), kleinere (K80) en plattelandsgemeenten (P10). Ze zijn een aanvulling op City Deals en het programma Regio’s aan de grens.

Van idee tot succes. Zo schaal je innovatieve samenwerking op – Lezing door prof. dr. Albert Meijer (Slimme Stad Parade)

Dit gaat over de City Deal Een Slimme Stad, zo doe je dat

Er zijn allerlei mooie experimenten gaande in smartcity Nederland en Vlaanderen. Hoe zorg je ervoor dat een experiment landt in de organisatie? Hoe kun je publieke innovaties opschalen en ervoor zorgen dat ze ook echt deel worden van de organisatiecultuur? Prof. dr. Albert Meijer, hoogleraar publieke innovatie aan de Universiteit Utrecht, presenteert het proces van experiment naar praktijk in zijn lezing ‘Van idee tot succes. Zo schaal je innovatieve samenwerking op’.

Deze lezing maakte deel uit van de Slimme Stad Parade op 25 mei 2023.

Bekijk het videoverslag van de Slimme Stad Parade

Dit gaat over de City Deal Een Slimme Stad, zo doe je dat

Op 25 mei kwamen de partners van de City Deals ‘Een slimme stad, zo doe je dat’ en ‘Slim maatwerk’ samen in Den Bosch voor de Slimme Stad Parade. Een videoverslag vind je hierboven. Je vindt het reeds beschikbare fotoverslag op future-city.nl.

City Deal-professional moet schakelen tussen rollen

Het succes van een City Deal valt of staat met de mensen die eraan werken, zoals de projectleiders, -secretarissen en dealmakers. Zij werken met volle toewijding aan hun opgave. Maar wat hun rol precies is en hoe ze die kunnen invullen, verschilt per deal en is afhankelijk van de context en de fase waarin de deal zich bevindt. Dat maakt het werk uitdagend, maar niet eenvoudig. Een goed – terugkerend – gesprek over rollen en hoe je daarin kunt switchen blijkt onmisbaar.

In de bijeenkomst van de Community of Practice (CoP) bijeenkomst van Agenda Stad op 19 september stond het thema rolbewustzijn centraal. Een groep van zo’n 25 projectleiders en secretarissen van City Deals en hun dealmakers vanuit het ministerie van BZK kwam samen in Den Haag. De aanwezigen deden inspiratie op en deelden ervaringen.

Van guerrilla naar institutie

De werkwijze van Agenda Stad voelde in de beginjaren aan als een guerrillaprogramma: als team  proberen in te breken op bestaande structuren. Niet uit verzet, maar uit noodzaak, omdat huidige complexe opgaven vragen om creatieve aanpakken en nieuwe allianties. Koen Haer, waarnemend Programmamanager Agenda Stad, schetst een beeld van City Dealprofessionals die met één been binnen en een been buiten de gebaande structuren staan. Een positie die ze meer bewegingsruimte en mogelijkheden geeft.

Inmiddels is Agenda Stad getransformeerd naar een meer institutioneel interdepartementaal programma. Met de groei van het aantal City Deals (en dus ook de geldstromen) zijn er verschillende rollen bij gekomen en bestaande rollen gewijzigd. Dat vraagt om inzicht in ieders belangen, in verschillende rollen die passen bij een functie en hoe je daartussen kunt schakelen.

CoP-rede: werken aan perspectief voor steden

De CoP-bijeenkomst in het Haagse hotel Park Centraal krijgt op deze derde dinsdag van september een wat Prinsjesdagachtig karakter. In de statige Laurentinezaal, met de kroonluchters hoog aan het plafond, geeft Koen Haer de aftrap met het voorlezen van de “CoP-rede”.

Hij benoemt het belang van de City Deals, waarin we “werken aan perspectief voor onze steden voor de dag van morgen en de verder weg gelegen toekomst.” Haer onderstreept het doel om “zo goed mogelijk en innovatief met elkaar samen te werken voor een sprankelende toekomst.” De CoP-bijeenkomst over rolbewustzijn laat zien dat professionalisering binnen de City Deals niet stil staat.

Een belangrijke rol voor de dealmakers – als verbindende partij tussen de deals en de ministeries – is dat zij gezamenlijk moeten zorgen dat het gedachtengoed uit en werkwijze van de City Deals na afloop wordt belegd bij de juiste directies. Op die manier kan Agenda Stad belangrijke resultaten uit de deals verankeren in beleid. Zo wist de City Deal Energieke wijken bijvoorbeeld te bereiken dat aanpassing van de ISDE-regeling (Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing) is opgenomen in een brief aan de Tweede Kamer.

Tips en inzichten

De inspirerende bijeenkomst levert voor de City Dealprofessionals nieuwe inzichten op en bruikbare tips, zowel van externe sprekers als van andere deelnemers. Een overzicht.

Tip: Rolswitchen, of schakelen tussen rollen

Een functie mag dan helder omschreven zijn, dat geldt niet altijd voor je rol. Binnen een functie  moet je als professional kunnen switchen tussen rollen, betoogt Dees van Oosterhout, auteur van het boek ‘Rolswitch, Weer van waarde zijn’.

De realiteit van werken in een complexe professionele omgeving vraagt dat je meerdere keren per dag professioneel tussen rollen switcht. “Een rol is niet statisch. Je kunt denken dat je een procesmanager bent en geen projectleider, maar in de praktijk kun je best allebei deze rollen vertolken”, zegt Van Oosterhout. Mensen kiezen vaak een rol die goed bij hen past. “Maar soms moet je stretchen naar andere rollen die je minder makkelijk afgaan.” Niet makkelijk, volgens Van Oosterhout, maar wel te leren. En meer dan ooit nodig in de huidige arbeidsmarkt.

Inzicht uit de praktijk: Meer coördinator dan projectleider

Bart Stoffels (projectleider City Deal Openbare Ruimte) noemt zichzelf liever programmacoördinator dan projectleider.

De verschillende fasen in mijn werk voor de City Deal vragen verschillende rollen, ook naar en van de mensen om me heen. In de kern is de City Deal een programma, waarin je een samenwerking aangaat tussen partijen. Dat vraagt vooral dat je moet aanjagen, partners in beweging brengen. Zelf moet je dan leunen op de rol van participanten. Als projectleider ben je in die rol dus meer coördinator dan leider van het project.

Tip: Voer het gesprek

Bewustzijn over die verschillende rollen is cruciaal. Maar minstens zo belangrijk is om het gesprek erover aan te gaan. Dat kun je bijvoorbeeld doen met een startgesprek, een strategische verkenning van de opdracht. Zo’n gesprek tussen partijen in een samenwerking helpt om aan de voorkant te zorgen dat je rollen en afspraken over succes goed verankerd hebt. Het gesprek moet dus gaan over méér dan het inhoudelijke vraagstuk van de opgave.

Onderwerpen om ook te bespreken zijn bijvoorbeeld:

  • Wie zie ik als mijn opdrachtgever?
  • Hoe regelen we de interne verankering: wie is betrokken, hoe gaan we borgen en sturen?
  • Gaan we projectmatig, procesmatig of programmatisch werken? Want dat betekent iets voor rolprofessionaliteiten: een procesregisseur doet andere dingen dan een projectleider.
  • Hoe ziet het escalatieproces eruit?
  • Wat is onze gezamenlijke strategie?
  • Wat is het (onbewuste) beeld van succes?
  • Wat hebben we aan het einde van de deal bereikt?

Voer dit gesprek in de eerste plaats met het kernteam: dealmaker, projectleider, secretaris en communicatie-expert. Maar aangezien het opdrachtgeverschap bij City Deals niet is belegd bij één partij, is het belangrijk om de samenwerkingspartners in de deal te betrekken bij een vervolggesprek.

Inzicht uit de psychologie: De bril van het systeem

“Wij leven in de wereld en de wereld leeft in ons”, houdt Ewoud Dekker, psychotherapeut en systeemtherapeut de toehoorders van de CoP voor. Waarmee hij bedoelt dat wij ons gedrag vormgeven en interpreteren afhankelijk van de context, en dat wij tegelijkertijd deel uitmaken van die context: wij vormen met elkaar een systeem, waarin alles met elkaar samenhangt. Ook Dekker ziet dat mensen continu switchen tussen rollen, niet alleen professioneel, maar ook privé.

Je bent moeder, partner, projectleider. Ieder mens vervult meerdere rollen, dat zit in onze natuur.

Een belangrijk uitgangspunt is volgens Dekker om je af te vragen in welke rol je een bepaalde situatie aangaat. “Zodat je je doel kan bereiken zonder dat het negatief voelt voor jezelf.”

Tip: elke fase vraagt wat anders

Verschillende fases in een deal vragen andere rollen van projectleiders. Het begint met ontwikkelen en doordenken, verschuift dan naar bouwen en netwerken en vervolgt met een doe-fase. Elke fase vraagt andere competenties. Oók van partners. Maak dus ook je partners en deelnemers in de deal rolbewust en bewust van welke competenties op welk moment nodig zijn. Vraag je steeds af of je nog met de juiste mensen om tafel zit voor de betreffende fase. Overigens kan ook een stuurgroep verschillende rollen invullen. Maak dus vooraf duidelijk wat de City Deal van een stuurgroep verlangt.

Overigens geldt dit ook voor de rol van projectsecretaris: ook die varieert per moment in de deal, maar bovendien ook per duo met de projectleider. Nodig elkaar daarom uit om uit te zoomen en rollen te expliciteren, los van de inhoud van het werk en de uitwisseling over praktische zaken. De CoP-bijeenkomst leidde overigens meteen tot de praktische afspraak dat de projectsecretarissen structureel een intervisiegroep gaan vormen.

En dan zijn er nog de impliciete rollen

De boodschap tijdens deze CoP om vooral met elkaar te spreken over rollen, is wel duidelijk. Wie doet wat, hoe werk je samen, wat verwachten we van elkaar? Het advies is om dat gesprek minstens een of twee keer per jaar te doen. Realiseer je daarbij dat er naast de formele en beschreven rollen ook allerlei impliciete rollen zijn. Mensen pakken dingen op die niet formeel bij hun rol horen, maar die wel belangrijk zijn voor het succes van resultaten. Ook dit vraagt aandacht in een gesprek. Cruciaal hierbij is vertrouwen en inzicht in elkaars belangen. Werken aan een City Deal is werken in een ecosysteem. Hoe gezonder dat systeem – hoe opener we zijn over rollen -, hoe effectiever en makkelijker we resultaten kunnen boeken.

Community of Practice: kritische vrienden delen successen en fouten

Een verandering van de subsidieregels zodat bewoners ontzorgd worden; studenten die trots vertellen dat zij met hun kennis bijdragen aan hun eigen stad; mooie een-tweetjes tussen steden en rijk voor gezond voedsel – tijdens de Community of Practice (CoP)-bijeenkomst voor City Deals op 23 november keken deelnemers graag terug op mooie successen van het afgelopen jaar. Ook was de opzet van de CoP zelf onderwerp van een creatieve ontwerpsessie.

Behalve over successen werd er openhartig gesproken over tegenslagen en over gemaakte fouten. Lastig op te vangen verloop van mensen, te snel gaan in de ogen van partners, toezeggen om in drie jaar klaar te zijn: de openheid werkte inspirerend. Bij die inspiratie hielp ook de ruimte waarin de bijeenkomst was: de zwart-gele hangar op het voormalige Haagse PTT-terrein en nu het domein van de visueel-denkers van Buro BRAND.

Jaar van evaluatie

Agenda Stad organiseert de CoP drie of vier keer per jaar om onderling leren tussen City Deals te bevorderen. Koen Haer van Agenda Stad ziet een mooie nieuwe ontwikkeling afgelopen jaar: de Town Deal, waarin de City Dealmethode toegepast wordt op niet-stedelijke gemeenten. Hij verwacht dat de lessen van de huidige Town Deal het instrument zullen scherpen en dat in de toekomst meer Town Deals gesloten kunnen worden. Haer kondigt ook aan dat 2024 een jaar van evaluatie zal zijn; vanuit meerdere invalshoeken zullen de methoden en resultaten van de City Deals doorgelicht worden.

 

Jaarparade: opbouwen

Tijdens de Community of Practice-jaarparade vertellen elf projectleiders, -secretarissen en dealmakers over hun City Deals. Voor een aantal recent opgestarte City Deals is meteen het grootste succes dát de City Deal (CD) het afgelopen jaar is begonnen. Bijvoorbeeld de CD Fietsen voor Iedereen, die tijdens de Dag van de Stad begin oktober is ondertekend. Projectleider Monique Verhoef vertelt over opstart-uitdagingen zoals de vaststelling dat gemeenten behoefte hebben aan uitvoerings-capaciteit; een praktisch probleem waarvoor meteen extra budget is gezocht en gevonden.

Monique Verhoef legt uit dat we in fietsland Nederland aan de slag moeten met fietsen toegankelijk maken voor meer mensen.

Monique Verhoef: we moeten aan de slag met fietsen toegankelijk maken voor meer mensen.

Jos Sentel, projectleider van de CD Dynamische Binnensteden, die in juni dit jaar is ondertekend, merkt dat het lastig is dat dat mensen die een andere uitdaging aangaan soms een voortrekkersrol hadden die moeilijk gemist kan worden in de fase van opbouwen van de coalitie. Des te positiever is dan ook dat hij ziet dat het netwerk en het commitment groeit: ook vanuit vastgoedondernemers – belangrijke partners voor deze CD – begint actieve interesse te komen.

Jaarparade: resultaten

City Deals die al wat langer bezig zijn, kunnen voor het afgelopen jaar indrukwekkende resultaten melden. De CD Energieke Wijken, Duurzaam en Sociaal, zo vertelt projectleider Regien van Adrichem, heeft één van de sterke punten van de City Dealaanpak verzilverd: zorgen voor impact voor bewoners door het creëren van doorbraken in wet- en regelgeving. Per 1 januari is er op voorspraak van de City Deal een wijziging in aanvragen voor de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE). Gemeentes mogen die nu aanvragen en de bewoners financieel ontzorgen.

 

Roy Tomeij (CD Lokale Weerbaarheid Cybercrime) vertelt over succesvol borgen van resultaten en is openhartig over gemaakte fouten.

Roy Tomeij (CD Lokale Weerbaarheid Cybercrime) vertelt over succesvol borgen van resultaten.

 

De sterke samenwerking met ministeries werpt ook haar vruchten af bij de CD Gezonde en Duurzame Voedselomgeving. Programmamanager Huibert de Leede vertelt hoe steden op de rijksoverheid vooruitliepen om gezond en duurzaam voedsel te stimuleren, maar dat na actief agenderen in ‘Den Haag’ er nu een mooi een-tweetje ontstaat tussen Rijk en de steden. De steden experimenteren en als ze tegen grenzen aanlopen is dat een extra argument om met landelijke oplossingen te komen.

Jan-Willem Wesselink is projectleider van de City Deals Slimme Stad en Slim Maatwerk. De CD Slimme Stad is aangehaakt bij Dutch Metropolitan Innovation (DMI). De ontwikkelde toolbox voor democratisch en slim omgaan met digitalisering heeft daar een thuis gevonden. Nu wordt met DMI gewerkt aan standaardisatie, zodat er een stelsel van afspraken komt en een level playing field waarop zich een markt kan ontwikkelen. Bij CD Slim Maatwerk – meer op het sociale domein gericht – is de uitdaging om niet te ver op de troepen vooruit te lopen.

Jaarparade: borgen en opschalen

Een succesvolle City Deal bouwt niet alleen een actief netwerk, maar zorgt ook dat de ontwikkelde kennis geborgd wordt en opgeschaald, zodat oplossingen en instrumenten beschikbaar zijn voor partners buiten de City Deal. Roy Tomeij van CD Lokale Weerbaarheid Cybercrime ziet als grootste succes dat de CD bestuurlijk draagvlak heeft georganiseerd voor de derde tranche in de City Deal: na implementeren en innoveren wordt nu ingezet op borgen. Alle relevante partijen, ministeries, banken, politie enzovoort, zijn aangehaakt. Uitdaging is nu om de kennis en tools bij natuurlijke partners te beleggen.

 

Farida Polsbroek beantwoordt vragen over Impact Ondernemen. Tijdens de presentaties worden ook dwarsverbanden tussen City Deals gezocht en gevonden.

Farida Polsbroek beantwoordt vragen over Impact Ondernemen.

 

De City Deal Kennis Maken wil grootschalig organiseren dat onderzoekers, docenten en studenten ingezet worden om maatschappelijke opgaven aan te pakken. Na 6 jaar komt die grootschaligheid in zicht, vertellen projectleiders Roselinde Wijnands en Christiaan Seemann. Een groot succes was de pot van 5 miljoen voor projecten in dit kader, waar zo veel goede projectvoorstellen op kwamen, dat er geld bij is gezocht – en gevonden. Een groot klein succes was het moment waarop tijdens een bijeenkomst een van de betrokken leerlingen enthousiast vertelde over het kunnen leveren van een bijdrage aan de stad waar hij woont.

Projectsecretaris Iris Visser van CD Ruimte voor Lopen werkt met de partners aan een breed gedragen nationaal masterplan als afsluiting – en borging – van deze City Deal. De CD Openbare Ruimte is ook in de afrondende fase – al ziet projectleider Bart Stoffels dat de destijds toegezegde looptijd van 3 jaar aan de korte kant is. Er is nog tijd om te borgen; onder andere door de integrale-aanpaklessen van de City Deal te integreren in lokale programma’s.

Dat drie jaar kort is, erkennen ook dealmaker Farida Polsbroek en communicatie-adviseur Jan Bockma van de CD Impact Ondernemen. Voor hen reden om te streven naar verlenging van twee jaar. Met een indrukwekkend aantal van 100 partners en een groeiende gereedschapskist voor zowel ondernemers, overheden als financiers begint het gewenste ecosysteem voor impact-ondernemen vorm te krijgen.

Agenda Stadsbus en andere bouwstenen

Jurian Strik, creatief strateeg, leidt aan het einde van CoP-middag een ontwerpsessie met als onderwerp de Community of Practice zelf. In een omgeving die creativiteit bevordert – met tekeningen op de muur, praatplaten, oproepen om visueel te denken en knutselspullen bij de hand – gaan de deelnemers in groepen aan de slag. De vragen: moeten we doorgaan met de CoP, hoe zou de CoP moeten werken, welke bouwstenen zou je willen zien?

 

 

Tekening en knutselwerk van bussen met tekst erbij, onder andere 'Agenda Stadsbus'

Op schoolreisje met de AgendaStadsbus?

 

Na een half uurtje wordt het prikbord volgehangen met woorden, ideeën en natuurlijk beelden. Een opvallende is de ‘Agenda Stadsbus’, met de oproep: “uit de bubble, in de bus” om langs te gaan waar de ‘impact’ gemaakt wordt: de plekken dus waar concrete verbeteringen voor bewoners te vinden zijn. Ook een heus hamburgermodel – mogelijk opgepikt tijdens een eerdere CoP, met een pleidooi voor segmenteren naar fase en rollen tijdens de CoP. Kritische vrienden, City Deals voor dummies, experts van buiten de bubbel, netwerkverbreding: deze en nog meer inbreng leidde tot levendige discussie. Het antwoord op de vraag ‘moeten we doorgaan?’ was duidelijk, de organisatoren hebben voor de volgende keer nog scherper hoe.

De tijdens de middag gevonden dwarsverbanden en overlappingen tussen City Deals worden beklonken tijdens de afsluitende borrel – een bouwsteen die onder het kopje ‘netwerk’ volgens de deelnemers niet mag ontbreken.

Mensen , staand aan een tafel in gesprek over de vraag: wat is je ideale CoP?

Creatief in een creatieve omgeving: wat is je ideale CoP?

De kracht van ontwerp: inspiratie uit Eindhoven voor CoP City Deals

Charlotte Moolenaar en Dirk Spannenburg lanceren de special Ontwerpkracht

Ontwerp is overal. Zichtbaar, zoals in gebruiksvoorwerpen en kunst, maar óók onzichtbaar. Neem het werk van projectleiders van City Deals. Zij komen, door mensen bij elkaar te brengen, tot innovatieve oplossingen voor de complexe opgaven in de dagelijkse praktijk van gemeenten. Ontwerpkracht kan bij uitstek helpen om samen aan de slag te gaan met maatschappelijke vraagstukken. Het draait hierbij om 3 V’s: verbeelden, verbinden en verinnerlijken.

Tijdens de Community of Practice (CoP) bijeenkomst van Agenda Stad op 8 juni stond de ontwerpkracht van City Deals centraal. Zo’n 25 deelnemers, waaronder dealmakers en projectleiders van City Deals kwamen vanuit heel Nederland samen in Eindhoven. Daar namen collega’s van de City Deal Circulair en Conceptueel Bouwen de deelnemers mee in de ontwerpkracht van deze City Deal. Onderdeel van het programma was een werkbezoek aan Living LAB 040. Een bijzondere plek waar bottom-up innovatie en systeemverandering elkaar versterken en inspireren.

Kijken naar vraagstukken door de lens van ontwerp

De ontvangst is in Radio Royaal, voorheen de machinekamer die de Philipsfabrieken op het industrieterrein Strijp-S van energie voorzag. In de industriële sfeer van het restaurant – de machines staan er nog – is de ontwerpkracht van Philips’ bloei-jaren nog voelbaar. Een goed gekozen locatie voor de bijeenkomst, legt Dirk Spannenburg (hoofd afdeling Regio en Leefbaarheid bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) uit.  Hij voegt toe: “Ontwerpkracht staat symbool voor hoe we in de City Deals te werk willen gaan. We willen door de lens van ontwerp kijken naar onze uitdagingen in de praktijk.”

Dirk Spannenburg verwelkomt de CoP-leden in Eindhoven

Dirk Spannenburg verwelkomt de CoP-leden in Eindhoven. Foto’s: Paul Tolenaar

Creatief strateeg en ontwerper Jurian Strik, nauw betrokken bij de CoP en Loket Ontwerpkracht, zoomt in op de betekenis van ontwerp en de meerwaarde ervan voor de City Deals. Ontwerp is overal – zichtbaar en onzichtbaar, betoogt Strik. Lampen, stoelen, machines, het is eenvoudig aan te wijzen wat allemaal ontworpen is. Maar ook de niet-zichtbare dingen in de zaal zijn ontworpen, zo stelt hij met de deelnemers vast: Agenda Stad, de sfeer, de bijeenkomst en de CoP. Niet met katoen, ijzerdraad en glas, zoals het werk van de inspirerende ontwerper Giacommo Balla, die alles in zijn huis zelf maakte, zegt Strik. De niet-zichtbare dingen ontwerp je met mensen, ideeën en creativiteit. Kortom, met ontwerpkracht. Bij de excursie naar Living LAB 040 komen beide terug, belooft Strik: “Dat wat tastbaar is, zoals de fysieke experimenteerplek, maar ook dat wat minder zichtbaar is: het bij elkaar brengen van partijen en komen tot innovatieve oplossingen. Dit gebeurt bij uitstek ook in City Deals.”

Jurian Strik over de meerwaarde van ontwerpkracht

Jurian Strik over de meerwaarde van ontwerpkracht

 

Lancering Special Ontwerpkracht

Diverse voorbeelden van ontwerpkracht zijn te vinden in de het magazine dat Agenda Stad en de City Deals vandaag lanceren. De Special Ontwerpkracht is bedoeld om te inspireren en kennis te delen, zegt Charlotte Moolenaar (projectleider bij Agenda Stad). Want innoveren gaat soms vanzelf, maar zeker niet altijd. Het magazine bevat artikelen en interviews over het vakmanschap en de mindset van ontwerpers, en geeft inkijkjes in de keukens van bijvoorbeeld de City Deal Openbare ruimte, de Health Hub Utrecht en de Algemene Rekenkamer, die een speciaal ontwerpteam heeft aangesteld. Charlotte heeft een duidelijke boodschap voor de deelnemers: “Je kunt veel over ontwerpkracht lezen, maar mijn oproep is: doe het gewoon!”

Lees de special Ontwerpkracht

 

Verbeelden, verbinden, verinnerlijken

Projectleider Gertjan de Werk neemt de deelnemers mee in de rol van ontwerp binnen de City Deal Circulair en Conceptueel Bouwen. Hier zetten ze ontwerpen, een middel om doelen te bereiken, op twee manieren in: om te verbeelden en om te verbinden. Verbeelden is belangrijk om te inspireren, maar ook om ervoor te zorgen dat iedereen letterlijk hetzelfde beeld voor ogen heeft. “Het beeld dat je kiest is dus heel bepalend om te weten waar je het over hebt. Daarover kun je vervolgens het goede gesprek met elkaar voeren. Verbinden dus.”

Gertjan de Werk over de rol van ontwerp binnen de City Deal Circulair en Conceptueel Bouwen

Gertjan de Werk over de rol van ontwerp binnen de City Deal Circulair en Conceptueel Bouwen

Op deze manier heeft zijn team, met behulp van een praatplaat, eerst de kernopgave van de City Deal benoemd. Vervolgens hebben ze daarmee honderdvijftig partijen in beweging gekregen om samen te werken aan een stevige ambitie voor biobased industrieel bouwen. “We wilden in alle gemeenten commitment van afdelingen Wonen én Circulair. Maar daar spreken ze heel verschillende talen.” De kracht van ontwerpen is volgens Gertjan dat het mensen van allerlei achtergronden in staat stelt om een probleem of een aanpak écht voor je te zien. Te beleven, voelen, ruiken. “Je maakt het je eigen. En dan wil je er ook mee aan de slag.”

Dat vraagt om een volgende stap, waar ontwerpen ook een krachtige tool voor kan zijn: verinnerlijken, wat gaat over het implementeren van afspraken en samenwerking in organisaties. Gertjan raadt gemeenten aan om hiervoor gebruik te maken van een routekaart, waarop je aangeeft wat je intern wil organiseren. “Zorg dat je de mensen die je aan het werk wil zetten de tools geeft die ze nodig hebben. En blijf met ze in gesprek.”

Living LAB 040: innovatie middels het Hamburgermodel

Na deze inspirerende sessie is het tijd voor een excursie naar Living LAB 040, om de kracht van ontwerpen in de praktijk te zien. Living LAB 040 is een initiatief van Jos Lichtenberg en Monique Donker, om de stad van morgen opnieuw uit te vinden; duurzaam, gezond en betaalbaar. Het is een bijzondere locatie in een nieuwbouwwijk, beschikbaar gesteld door de gemeente Eindhoven, die ruimte biedt aan tijdelijk wonen in proefwoningen. Diverse marktpartijen bouwen hier woningen om innovatieve oplossingen te ontwikkelen. Dit leidt niet alleen tot nieuwe bouwconcepten, maar ook tot nieuwe financieringsconstructies om die tijdelijke woningen te kunnen financieren.

CoP'ers bewonderen de tijdelijke woonruimte

CoP’ers bewonderen de tijdelijke woonruimte

Het Living Lab werkt volgens het zogenoemde Hamburgermodel, leggen de initiatiefnemers uit: De experimenten worden deels bottum-up, vanuit een goed idee, uitgevoerd. Deze experimenten vormen de onderkant van de hamburger. Experimenten geïnitieerd vanuit strategie en visie op de stad van morgen, vormen de bovenkant van de hamburger. In het midden bevindt zich de burger. Die dient immers centraal te staan.

Living LAB 040

Living LAB 040

Denken in metaforen en de kracht van beeld

Na een geanimeerde lunch bij Radio Royaal die door veel deelnemers wordt aangegrepen om bij te praten en ervaringen te delen, vervolgen de deelnemers het middagprogramma in workshops. Hier gaan ze aan de slag om zelf de kracht van denken in metaforen en de kracht van beeld en ontwerp te ervaren. Het leidt tot mooie uitspraken over wat ontwerpkracht voor de deelnemers betekent, zoals ‘uit de comfortzone’, ‘nieuwe perspectieven toevoegen’ en ‘helemaal uitzoomen of inzoomen’. Er blijkt bij de City Deals ook al het nodige te gebeuren op ontwerpgebied. ‘Design thinkingsessies’, ‘serious games’ en ‘ateliers achter de voordeur’ zijn enkele van diverse voorbeelden die deelnemers noemen.

Bijpraten tijdens de lunch

Bijpraten tijdens de lunch

De deelnemers duiken ook nog wat dieper in het Hamburgermodel. De opdracht is om zelf een ‘Ideale Hamburgerdeal ‘te ontwerpen. Inmiddels borrelt de creativiteit volop. De sessie leidt tot creatieve aanpakken als de Happy Deal, de Burgerbeweging en Dealmakersaus voor op de hamburger.

Duidelijker kan de boodschap aan het eind van deze inspirerende dag niet zijn. Ontwerpkracht helpt om met beeld richting te geven, en om het gesprek te voeren vanuit creativiteit en innovatie. Het gaat over de kracht van ervaren – zien, proeven, voelen – die aanspoort om in actie te komen. Voor de deelnemers zit de actie erop. Zij sluiten de dag af met een zomerse borrel.

De slimme stad is uit de pilotfase

Dit gaat over de City Deal Een Slimme Stad, zo doe je dat

Techniek is niet de grootste uitdaging bij de digitalisering van steden, bleek vorige week bij de Slimme Stad Parade in Den Bosch. Er is vooral behoefte aan verbinding en overkoepelende kaders. De ministeries van IenW en BZK willen die taak vervullen en beloven de ‘boswachter’ van de slimme stad te zijn.

Beeld: Marjo van de Peppel-Kool | Tekst: Team Stadszaken.nl

Sensoren op fietsen ‘snuffelen’ in meerdere provincies de luchtkwaliteit. Camera’s en modellen leiden grote groepen mensen in goede banen. Slimme geluidskastjes en lampen detecteren en sussen ruzies in uitgaansgebieden. Slimme vuilniswagens scannen de straten op afval en kiezen zo hun route…

Ook maken overheden slimmer mobiliteitsbeleid door analyses van werknemersgegevens van grote bedrijven. Stikstofmodellen en -­dashboards ondersteunen politici bij lastige beleidskeuzes. Thermografische camera’s op auto’s speuren naar verduurzamingskansen. En studenten ontwerpen nieuwe woonwijken in computerspel Minecraft.

Deze en meer projecten werden gepresenteerd bij de Slimme Stad Parade. Tijdens deze bijeenkomst voor ambtenaren en leveranciers bleek dat zoveel smarts gebeurt, dat het lastig is om het overzicht te bewaren. Het was de aanleiding voor city deals ‘Slim Maatwerk’ en ‘Een slimme stad zo doe je dat’ en de Future City Foundation om de parade te organiseren.

‘We zetten op een rij wat gebeurt, want door de bomen zie je het bos soms niet meer’, zei dagvoorzitter Jan-Willem Wesselink. Hij is ook projectmanager bij beide city deals. Vijfendertig bedrijven en overheden uit Vlaanderen en Nederland presenteerden hun initiatieven, hun ‘bomen’.

Daarbij lag de nadruk expliciet niet op de technologie. Die moet namelijk dienstbaar zijn, vindt Wesselink, zodat digitalisering daadwerkelijk bijdraagt aan maatschappelijke doelen als duurzaamheid en democratisering.

Het is een omslag ten opzichte van hoe de ‘smart city’ ooit kwam overwaaien vanuit de Noord-Amerika, waar techbedrijven als Google het voortouw namen. ‘Het gaat nu veel meer over ethiek en maatschappelijke opgaven’, zei Farida Polsbroek, als dealmaker vanuit het BZK-programma Agenda Stad, betrokken bij de city deals.

Samenwerking op kleine schaal

Opschaling is een rode draad door de parade. Want zonder schaal gaat de maatschappelijke belofte van de slimme stad verloren. Nederland is een land van pilots, en veelbelovende initiatieven stranden vaak in de opstartende fase, klonk het. ‘We moeten het wiel niet steeds opnieuw uitvinden’, kwam in verschillende varianten wel tien keer voorbij bij het evenement.

Om dat te voorkomen, zoeken de gepresenteerde initiatieven steevast meer samenwerking en verbinding met andere. Daar slagen ze nog niet altijd in. De projecten die wel al verbinden, doen dat veelal nog op kleine schaal.

Neem de Smart Innovation Factory, een project in de Vlaamse regio Rivierenland. ‘Lokale overheden zoeken slimme oplossingen voor moeilijke problemen. Maar die slimme oplossingen zijn duur en risicovol, en overheidsmiddelen zijn schaars’, zei Mieke van Cauwenberghe van de Belgische gemeente Mechelen.

‘Wij willen het innovatieproces dus omdraaien, en leggen datavraagstukken bij overheid én markt.’ De ‘fabriek’ leverde onder meer een testomgeving voor de impact van heftige weersomstandigheden. Zowel overheden als verzekeraars zien het nut daarvan in.

Behoefte aan meer samenwerking is er ook bij Snuffelfiets, waarbij fietsen de luchtkwaliteit meten. ‘Snuffelfiets is inmiddels redelijk bekend en er is veel interesse’, zei Roelof Schram, managing director bij ICT-bedrijf Civity. ‘Nu is het zaak om met een consortium samenhang te creëren en dubbel werk te voorkomen. Zodat heel Nederland, en misschien ook wel België, er wat aan heeft.’

Een laatste samenwerkingsvoorbeeld is Urban Sense, een dataplatform voor de Vlaamse steden Brugge, Leuven en Roeselare. Dat resulteerde in bijvoorbeeld monitoring van bezoekersstromen in Brugge op om de economie te sterken en geluidssensoren die nachtlawaai meten en automatisch verlichting aansturen. Dat laatste zorgde voor 40 procent minder geluidsoverlast.

‘Maar we zijn met maar drie steden, dus datastandaarden zouden handig zijn’, aldus Ken Casier van het platform.

Datastandaarden

Die datastandaarden zijn uiteindelijk de heilige opschaalgraal. Die moeten de bredere samenwerking tussen alle slimme boompjes mogelijk maken. De verschillende initiatieven moeten met elkaar kunnen ‘praten’, zodat de bomen daadwerkelijk een bos kunnen vormen, een ecosysteem. Daarbij gaat het niet alleen om hoe de data zelf in elkaar steken, maar ook over het beheer en bijvoorbeeld eigendomsvraagstukken.

Er blijkt op dit vlak nog een hoop te winnen. Overheidsinitiatieven als de city deals en themagroepen van de G40 en het IPO deden eerste aanzetten en inventariseerden tools voor de slimme stad. Met het Open Urban Platform werd in de deal ‘Slimme stad, zo doe je dat’ een poging gedaan tot afspraken over transparante en eenduidige dataverzameling, maar dat leverde geen definitieve kaders op. Die opstellen bleek ‘te ingewikkeld’, zei Daniel de Klein van de gemeente Helmond.

Het Rijk buigt zich nu over de opgave. De ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en Binnenlandse Zaken stonden samen met de provincies, G40- en G4-gemeenten, het bedrijfsleven en kennisinstituten aan de wieg van het Dutch Metropolitan Innovations-ecosysteem (DMI).

Dat moet de komende vijf jaar bijdragen aan mobiliteitsvernieuwing en slimme, duurzame verstedelijking, waarbij standaardisering en kaders opstellen centraal staan. Zo moet het ecosysteem de boswachter van de slimme stad worden. In februari werd bekend dat het project 85 miljoen euro krijgt uit het Nationaal Groeifonds.

‘Het laaghangend fruit is op. Voor de moderne slimme opgaven zijn steeds meer databronnen nodig, maar die zijn nu nog niet uniform. Dat moet wel zo worden’, vatte Annemarie Boereboom de missie samen. Zij is CCO bij WeCity en één van de partners binnen het ecosysteem.

‘Met het DMI laten we data beter aansluiten bij alle grote transities waar Nederland voor staat. Die opgave is te groot voor één partij.’

Bron: Stadszaken.nl

Een slimme stad, zo doe je dat @ Dag van de Stad 2023

Dit gaat over de City Deal Een Slimme Stad, zo doe je dat

Ga met ons de wijk in tijdens de Dag van de Stad 2023! Op maandag 9 oktober zijn meerdere partners van de City Deal ‘Een slimme stad, zo doe je dat’ aanwezig in Arnhem voor de zevende editie van de Dag van de Stad.

Hoe kunnen we de gevolgen van de klimaatcrisis opvangen? Hoe kunnen we sociale ongelijkheid bestrijden? Hoe kunnen we ervoor zorgen dat wonen betaalbaar en toegankelijk blijft voor alle inwoners? We bekijken de stad van dichtbij tijdens de Dag van de Stad om energie en inspiratie te vinden om deze grote maatschappelijke opgaven op te lossen.

Van 11.15 uur – 12.15 uur leer je over de succesvolle stadsverhalen van de partners van de City Deal ‘Een slimme stad, zo doe je dat’ tijdens het onderdeel ‘Stadspraatjes 1 – Let’s get digital’:


Meld je aan

29 juni: Slimme Stad Showcase Sittard-Geleen – Ga mee op excursie naar Zuid-Limburg

Dit gaat over de City Deal Een Slimme Stad, zo doe je dat

Hoe wakker je burgerparticipatie aan met behulp van slimme technologie? Hoe zet je digitalisering en technologisering in voor ontmoetingen tussen inwoners? 

De Zeeheldenbuurt in Sittard-Geleen is het unieke voorbeeld hoe je burgerparticipatie combineert met de slimme stad. Wil je de slimme stad in de praktijk ervaren? Bezoek samen met ons de Zeeheldenbuurt meld je aan voor de Showcase excursie op 29 juni 2023 van 13.00 uur – 17.00 uur. 

Meld je aan

 

Let op! We gaan na een ontvangst met vlaai de wijk in, daarom kunnen maar 30 mensen meedoen aan de showcase excursie. Dat betekent vol = vol, dus meld je snel aan! 


Programma

13.00 uur: Inloop met vlaai
13.15 uur: Introductie (Jan-Willem Wesselink, Future City Foundation)
13.25 uur: Introductie Tuinman van morgen (Stefan Smeets en Marjolein Pauly, Gemeente Sittard-Geleen)
13.35 uur: Hoe betrek je inwoners bij de Zeeheldenbuurt? (Meindert Willems, Braining the Future)
13.45 uur: Samen op pad

Tijdens de showcase-excursie gaan we de wijk in. De routekaart is hier te vinden.

Demo’s

13.50 uur: Pientere Tuinen (Arjen Hof, WeCity en Roel, inwoner Sittard-Geleen)
Pientere Tuinen verbindt verschillende doelstellingen. Door de inzet van slimme technologie wordt data verzameld die het mogelijk maken om gerichte tuintips en voorlichting op maat te geven voor een groene tuin. En onderzoek naar milieu- en gedragseffecten vergroot het bewustzijn om te vergroenen bij inwoners. Data die ook gebruikt worden voor meerjarige onderzoekprogramma’s die bijdragen aan het verbeteren van onze gezonde leef- en woonomgeving. En met een persoonlijke “Jouw Pientere Tuin” monitor krijgt elke tuinbezitter inzicht in de data, adviezen en onderzoeksresultaten. Met Pientere Tuinen gaan we meten, onderzoeken en zorgen wij voor een grotere bewustwording ten aanzien van het belang van een groene tuin.

14.05 uur: Camenai (Roel Goossens en Marjolein Pauly, Sittard-Geleen)
Camenai helpt je om bijplaatsingen en zwerfafval in kaart te brengen en kostenefficiënt te bestrijden. Om data te verzamelen, plaatsen we samen camera’s op bijvoorbeeld jullie vuilniswagens. Tijdens het rijden maken de camera’s foto’s. Dat gaat allemaal automatisch. De aangeleverde beelden analyseren we met de door ons ontwikkelde algoritmes. We beoordelen de beelden op afwijkingen van de gestelde normen, zoals bijvoorbeeld de CROW beeldlatten.

14.20 uur: Minor Fontys – Samen Groen (Pauline Schepers, Samen Groen)
Het project Samen voor Groen geeft bewoners inzicht in de bomen in hun buurt en wanneer ze water nodig hebben. Het is een koppeling van verschillende databronnen aan een weerscript waardoor op een slimme en overzichtelijke manier inzicht wordt gegeven aan inwoners. De aanname is dat, als bewoners inzicht krijgen en zich verantwoordelijk gaan voelen voor de bomen in hun buurt, ze het groen in hun omgeving meer gaan waarderen.

14.35 uur: Slimme rattenval (Aik Tummers, College Sittard-Geleen)
Om te ontmoeten moeten eerst de meldingen en het veiligheidsgevoel bij de inwoner goed zijn. Aik Tummers vertelt over het inzetten van ondergrondse en bovengrondse vallen en de data.

14.50 uur: Buurttuin als ontmoetingsplek (Lisette van de Gazelle, Marjolein Pauly en Stefan Smeets, Sittard-Geleen).
De slimme regenton en aan de slag in de buurttuin.

15.10 uur: Hoplr (Robbert Peeters)
Hoplr is een digitaal platform voor community engagement en biedt lokale overheden oplossingen voor sociale cohesie, buurtzorg en burgerparticipatie.

15.25 uur: Basisschool de Duizendpoot – Smarticipatie (David Verweij, Smarticipatie)
Participatie is bij onze opgaven  van cruciaal belang. Het zo vroeg mogelijk betrekken van zoveel mogelijk inwoners en andere belanghebbenden, zorgt voor de beste plannen en realisatie. Smarticipatie laat zien hoe het werkt.

15.40 uur: Slim bewegen en ontmoeten (Meindert Willems, Braining the Future, en Ecsplore)
Hoe zet je slimme middelen in om bewegen en ontmoeten te stimuleren.

15.55 uur: Introductie wethouder Kaolepark en toelichting aanpak relatie wethouder/wijk/inwoner (Leon Geilen, Sittard-Geleen)

16.10 uur: Lessons learned op de proeftuin Zeeheldenbuurt (Jan-Willem Wesselink, Future City Foundation, Leon Geilen, Desiree Koopmans, Marjolein Pauly, Roel Goossens, Lisette van de Gazelle, Sittard-Geleen)

16.45 uur: Borrel


Datum en tijd: 29 juni 2023 van 13.00 tot 17.00 uur met aansluitende borrel

Locatie: Ecsplore, Houtmanstraat 2, 6163 HR Geleen

Routekaart showcase-expeditie

Deze showcase maakt deel uit van het programma van de City Deal ‘Een slimme stad, zo doe je dat’. Wil je een overzicht van alle evenementen die vallen onder de City Deals ‘Een slimme stad, zo doe je dat’ en ‘Slim Maatwerk’? Klik hier.